Dieđut riikkaidgaskasaš bargamis (TULOR 6105) - Deavdinráva 2021

Dábálaš áššit almmuhusa addimis

Almmut bálkkáid boahtoregistarii 1.1.2019 rájes

Bargoaddit ja eará mávssuid máksit galget almmuhit iežaset máksin bálkkáid ja eará mávssuid boahtoregistarii jagi 2019 rájes. Boahtoregistara almmuhusaid galgá addit elektrovnnalaččat. Jos elektrovnnalaš almmuheapmi ii leat vejolaš, sáhtát erenoamáš sivas addit almmuhusa báberskoviin.

Skovi buot siidduid galgá máhcahit, vaikko buot siidduide eai livččege addin láhkai dieđut. Deavdde juohke boađuoažžus iežas almmuhusa, ja deavdde juohke almmuhussii visot dárbbašlaš dieđuid maid máksi birra, vaikko máksi livččiige juohke almmuhusas seamma.

Jos almmuhus lea devdojuvvon boastut dahje dieđut váilot, almmuhus hilgojuvvo. Hilgojuvvon almmuhus ii vurkejuvvo boahtoregistarii.

Dieđut riikkaidgaskasaš bargamis (TULOR 6105) addojuvvo dilis, mas boađuoažžu bargá olgoriikkain guhkit áigodagaid. Ovttaskas oanehis bargomátkkiin ii dárbbaš addit almmuhusa. Almmuhus juohkása golmma sierra skovvetiipii:

  1. NT1 – Almmuhus ovdavearrogeassima doaimmaheamis Suomas, bargan eará Davviriikkas
  2. NT2 – Almmuhus ovdavearrogeassima doaimmakeahttá guođđimis Suomas, bargan olgoriikkain
  3. Bargoaddi almmuhus orrunáigodagain Suomas – Almmuhus olgoriikkas bargamii laktáseaddji orrunáigodagain Suomas, jos ovdavearrogeassimis lea heivehuvvon guđa mánotbaji njuolggadus

Deavdinrávvaga čuoggás Skovvetiipa (Lomaketyyppi) gávnnat lassedieđuid guđege sierra skovvetiippa birra ja diliin, goas almmuhusa galgá addit.

Geavat rivttes jagi skovi

Vállje rivttes jagi skovi máksinbeaivvi mielde. Jos mávssu máksinbeaivi lea jagi 2021 áigge, geavat jagi 2021 skovi. Jos máksinbeaivi lea goit jagi 2020 dahje 2019 bealde dahje divut dákkár almmuhusa, geavat gažaldatvuloš jagi skovi.

Almmuheami mearreáigi

Jos NT1-almmuhus addojuvvo báberskoviin, mearreáigi lea maŋimustá gávccát kaleandarbeaivve olgoriikkabarggu vuosttas bálkámáksinbeaivvi maŋŋá.

Jos NT2- almmuhus addojuvvo báberskoviin, mearreáigi lea maŋimustá gávccát kaleandarbeaivve dan bálkámáksinbeaivvi maŋŋá, goas ovdavearrogeassin guđđojuvvo vuosttas geardde doaimmakeahttá.

Lunddolaš persovnnat ja jápminbeasit, mat eai leat merkejuvvon Vearrohálddahusa fásta bargoaddiid registarii, sáhttet goit addit almmuhusa báberskoviin maŋimustá bálkámáksinbeaivve čuovvovaš mánotbaji 8. beaivve. Dát sierranjuolggadus guoská dušše NT1- ja NT2-almmuhusa.

Jos maŋimuš almmuhusa addinbeaivi lea lávvardat, sotnabeaivi dahje bassebeaivi, sirdása mearreáigi čuovvovaš árgabeaivái. Jos almmuhusa addá maŋŋit, Vearrohálddahus sáhttá mearridit maŋŋonanmávssu.

Bargoaddi almmuhus orrunáigodagain Suomas addojuvvo maŋimustá vearrojagi čuovvovaš jagi ođđajagimánu loahpa rádjai. Almmuhusa sáhttá addit jo vearrojagi áigge, ovdamearkan bálkámáksima oktavuođas. Jos olgoriikkabargu bargo ollásit ovtta vearrojagi áigge, buot boađuoažžu orrunáigodagaid Suomas sáhttá almmuhit dalán go olgoriikkas bargu nohká.

Máhcahusčujuhus

Sádde skovi čuovvovaš čujuhussii:

Tulorekisteri
PL 1
00055 TULOREKISTERI

Dárkilut rávvagat

Jos dárbbašat dárkilut dieđuid sierra almmuhandiliid birra, oahpásmuva dáidda rávvagiidda:

Almmuhusa identifiserendieđut

Deavdde skovi juohke siiddu badjeoassái almmuhusa identifiserendieđuid. Identifiserendieđut galget leat ovttaláganat buot skovi siidduin. Identifiserendieđut leat:

  • doaibmabiju tiipa
  • bálkámáksinbadji
  • almmuhanbeaivi
  • mávssu máksi almmuhančujuhus.

Doaibmabiju tiipa

Merke ruossain leago gažaldagas ođđa almmuhus, buhttedeaddji almmuhus vai almmuhusa fámuhuhttin. Sáhtát válljet dušše ovtta doaibmabiju tiippa. Diehtu lea bákkolaš.

  • Ođđa almmuhus lea gažaldagas dalle, go attát dieđuid riikkaidgaskasaš bargamis vuosttas geardde.
  • Buhttejeaddji almmuhus addojuvvo, go ovddit almmuhusa galgá divvut. Buhttedeaddji almmuhusas galgá addit buot dieđuid ođđasis, dahje nuppiin sániiguin ođđa ja rievdan dieđuid lassin galgá addit maid ovddit almmuhusas leamašan rivttes dieđuid. Buhttedeaddji almmuhusas galgá addit ovddit almmuhusa almmuhančujuhusa.
  • Almmuhusa fámuhuhttin válljejuvvo, go fámuhuhttojuvvo ovddit addojuvvon almmuhus ollásit. Fámuhuhttima oktavuođas reahkká, ahte almmuha doaibmabiju tiippa lassin mávssu máksi dovddaldaga ja ovddit almmuhusa almmuhančujuhusa, man vuođul fámuhuhttin čuohcá rivttes almmuhussii. Almmuhusa gánneha fámuhuhttit easka dalle, go ođđa almmuhus lea addojuvvon.
    • Vaikko dieđuid divvun boahtoregistaris dahkkojuvvo dábálaččat buhttejeaddji almmuhusain, leat dihto dáhpáhusat, main ii sáhte geavahit buhttejeaddji vuogi. Dan sadjái ovdal addojuvvon almmuhusa galgá fámuhuhttit ja dan maŋŋá galgá addit ođđa almmuhusa rivttes dieđuiguin. Dákkáraš dáhpáhusat leat:
      • almmuhanbeaivvi divvun
      • bálkámáksinbaji divvun
      • mávssu máksi ja boađuoažžu áššehasdovddaldagaid divvun
      • boađuoažžu riegádanáiggi divvun.

Bálkámáksinbadji

Almmut bálkámáksinbadjin almmuhanbottu bálkámáksinbaji. Almmut álgo- ja loahppabeaivvi hámis bbmmjjjj, ovdamearkka dihte 01052021–31052021. Bálkámáksinbadji lea áigodat, mas bálká máksojuvvo. Diehtu lea bákkolaš.

Almmuhanbeaivi 

Merke almmuhanbeaivvi hámis bbmmjjjj. Ovdamearkka dihte 15.5.2021 addon almmuhusa beaivemearri almmuhuvvo hámis 15052021. Diehtu lea bákkolaš.

Mávssu máksi almmuhančujuhus

Mávssu máksi almmuhančujuhus spesifisere máksi addin bálkádiehtoalmmuhusaid. Almmuhančujuhus galgá leat oktagaslaš buot máksi addin ođđa almmuhusain. Jos hábmet čujuhusa ieš, dat galgá leat earálagan juohkehaš ođđa almmuhusas. Čuoggá sáhttá guođđit maid guorusin, dalle boahtoregisttar hábme máksi almmuhančujuhusa du beales. Dalle almmuhančujuhus sáddejuvvo reiven čujuhussii, mii máksái lea merkejuvvon álbmot- dahje fitnodatdiehtovuogádahkii.

Almmuhančujuhus lea dehalaš, daningo seamma čujuhusa ferte geavahit dalle, jos almmuhusas leat leamaš feaillat ja dan galgá divvut. Almmá almmuhančujuhusa haga almmuhusa buhtten dahje fámuhuhttin ii boahtoregistaris nagoduvvo čuozihit dan almmuhussii, mii háliiduvvo divvut. Dan dihte mávssu máksi almmuhančujuhus lea bákkolaš diehtu, jos divut ovddit almmuhusa dahje fámuhuhtát dan.

Almmuhančujuhus sáhttá leat eanemustá 40 mearkka guhkkosaš. Dat sáhttá sisttisdoallat sihke bustávaid ja nummiriid muhto ii gaskamearkkaid. Dohkálaš mearkkat leat nummirat 0–9, bustávat a–z ja A–Z sihke sierramearkkat”_” ja ”-”. Fuomáš, ahte bustávat å, ä ja ö eai leat dohkálaš mearkkat.

  • Ovdamearka mávssu máksi almmuhančujuhusa hábmemis:
    • Bargoaddi lea addán dieđuid riikkaidgaskasaš bargamis golmma sierra bargái seamma almmuhanbeaivve 30.4.2021. Son sáhttá hábmet almmuhančujuhusaid ovdamearkka dihte lasihemiin beaivemeari maŋŋá johtti nummira:
      • 300420211
      • 300420212
      • 300420213

Skovvetiipa

Vállje, man skovvetiippa almmuhus guoská: NT1, NT2 vai bargoaddi almmuhus orrunáigodagain Suomas. Fuomáš, ahte ovttain báberskoviin sáhttá addit dušše ovtta skovvetiippa mieldásaš almmuhusa. 

NT1-almmuhus addo dalle, go Suomas ássi boađuoažžu (dábálaččat vearrogeatnegas) bargá nuppi Davviriikkas (Islánda, Norga, Ruoŧŧa, Dánmárku sihke Dánmárkku iešstivrenguovlu Fearasullot – earet Ruonáeana) vuollái guhtta mánotbaji. Addimiin NT1-almmuhusa sáhttá sihkkarastit, ahte boađuoažžu ii dárbbaš máksit ovdavearu Suomas doaimmahuvvon ovdavearrogeassima lassin maid barganriikii. Almmuhusain čujuhuvvo barganriikka eiseváldái, ahte ovdavearrogeassin doaimmahuvvo jo Suomas. 

Ovdal NT1-almmuhusa deavdima sihkkarastte, ahte buot vuolábealde logahallojuvvon eavttut ollašuvvet:

  • Ovdal NT1-almmuhusa deavdima sihkkarastte, ahte buot vuolábealde logahallojuvvon eavttut ollašuvvet:
  • bálkká máksá suopmelaš bargoaddi
  • boađuoažžu orru barganriikkas eanemustá 183 beaivvi 12 mánotbaji áigge
  • gažaldagas ii leat bargofámu láigoheapmi
  • barggus máksojuvvon buhtadus ii čuoze bargoaddi barganriikka fásta doaibmabáikki bohtosii (oaččot lassedieđuid fásta doaibmabáikki ja áššái laktáseaddji eavttuid birra Vearrohálddahusas).

Fitnodaga gánneha maid leat oktavuođas barganriikka vearroeiseválddiide erenoamážit dalle, go jearaldat lea huksendoaimmas dahje guhkesáigásaš bargamis. Dábálaččat suopmelaš fitnodagas eai leat barganriikkas vearuhussii laktáseaddji bargoaddigeatnegasvuođat. Ášši gánneha goittot álo sihkkarastit barganriikka eiseválddiin.

NT2-almmuhus addo dalle, go boađuoažžu bargá olgoriikkain badjel 183 beaivvi ja suopmelaš bargoaddi heiveha boađuoažžui guđa mánotbaji vearuhisvuođanjuolggadusa. Dalle boađuoažžui máksojuvvon bálkkás ii doaimmahuvvo Supmii ovdavearrogeassin. 

Jos bargi barganriikka molsašuvvá muhto boađuoažžui heivehuvvo ain spiehkastahkan guđa mánotbaji njuolggadus, bargoaddi ferte addit ođđa NT2-almmuhusa.

Bargoaddi almmuhus orrunáiggiin Suomas addojuvvo, jos olgoriikkain bargi boađuoažžu bálkái heivehuvvo guđa mánotbaji njuolggadus. Almmuhusain addojit dieđut áigodagain, goas olgoriikkain bargi boađuoažžu orru Suomas.

Sáhtát almmuhit dieđuid juogo barggu áigge (ovdamearkan oktii mánotbajis), go olgoriikka bargu nohká (jos ollásit olgoriikkas barganáigi lea kaleandarjagi siste), dahje ovtta vearrojagi áiggis go jahki nohká. Almmut ovtta vearrojagi dieđuid goit álo maŋimustá čuovvovaš kaleandarjagi ođđajagimánu loahpa rádjai.

Ovdamearka: Boađuoažžu bargá Ovttastuvvan stáhtain 1.1.–30.11.2021. Son doallá luomu ja ná orru Suomas 21.6.–31.7. ja 28.9.–13.10, dahjege nuppiin sániiguin dušše geasse-, suoidne-, čakča- ja golggotmánus. Jos bargoaddi almmuha orrunáigodagaid oktii mánotbajis, dat addá buot eará mánotbajiin almmuhusa das, ahte ii áigodat (kaleandarmánotbadji) sisttisdoala orrunáigodagaid Suomas. Njealji mánotbaji áiggis bargoaddi almmuha orrunáigodagaid Suomas: geassemánus 21.–30.6., suoidnemánus 1.–31.7., čakčamánus 28.–30.9. ja golggotmánus 1.–13.10.

Jagi 2021 dieđuid sáhtašii almmuhit maid hávil oppa olgoriikkas bargama áiggis dan maŋŋá, go boađuoažžu lea máhccan bissovaččat Supmii. Bargoaddi almmuhivččii oppa jagi orrunáigodagaid vuordimis juovlamánu almmuhusain, dalle diehtit, ahte olgoriikka bargogohččun nogai skábmamánus.

Bargoaddi galgá addit almmuhusa jagi 2021 orrunáigodagain Suomas maŋimustá 31.1.2022.

1. Máksi

 Almmut máksi F-nummira ja fitnodaga nama. Jos máksi lea spiehkastahkan lunddolaš persovdna, almmut suopmelaš persovdnadovddaldaga ja olles nama. Merke persovdnadovddaldaga dahje F-nummira almmuhussii ollislažžan. Ale čále dovddaldaga gieddái dovddaldaga lassin eará dieđuid. Diehtu lea bákkolaš.

Ovdamearka:

  • persovdnadovddaldat 101010-101A
  • F-nummir 0123456-2

Almmut maid lassedieđuid addi oktavuohtaolbmo nama ja telefonnummira.

2. Boađuoažžu

Almmut boađuoažžu ovda- ja sohkanama sihke suopmelaš persovdnadovddaldaga.

Jos boađuoažžus ii leat suopmelaš persovdnadovddaldat, almmut ovda- ja sohkanama, olgoriikka dovddaldaga, riegádanáiggi (hámis bbmmjjjj) ja sohkabeali. Almmut olgoriikka dovddaldaga tiippa ja dovddaldaga riikakoda. Atte dán lassin boađuoažžu čujuhusdieđuid ollislažžan. Jos čujuhus lea olgoriikkas, almmut maid riikakoda.

Ovdamearkkat riikakodain: Ruoŧŧa = DAT, Norga = NO, Estteeana= EE, Ruošša = RU

Dábálamosit geavahuvvon riikakodat gávdnojit tabeallas dán rávvaga loahpas. Jos riikakoda ii gávdno tabeallas, almmut riikka nama.

Jos boađuoažžus ii leat makkárge áššehasdovddaldat, merke ruossa čuoggái boađuoažžus ii leat dovddaldat (Saajalla ei ole tunnistetta). Almmut dalle boađuoažžu ovda- ja sohkanama, riegádanáiggi, sohkabeali ja čujuhusdieđuid.

3. Barganriika ja fásta doaibmabáiki

Atte dáid dieđuid dušše, jos leat addimin NT1- dahje NT2-almmuhusa. Ovttain báberskoviin sáhtát almmuhit dušše ovtta barganriikka ja barganbáikegotti. Almmut barganriikka riikakoda, barganriikka nama ja barganbáikegotti. Barganbáikegoddi lea dat báikegoddi, gos boađuoažžu dábálaččat bargá. Almmut boađuoažžu čujuhusa barganriikkas sihke riikakoda.

Almmut vearuhusa guoski dieđuid merkemiin ruossa čuoggái Juo dahje Ii (Kyllä tai Ei). Almmut boađuoažžu orrunáigodaga barganriikkas. Jos loahppabeaivi ii leat dieđus, almmut orruma árvvoštallon loahppabeaivvi.

Atte dieđuid barganáigodagain olgoriikkain dušše, jos leat addimin NT2-almmuhusa. Almmut ovtta dahje eanet boađuoažžu barganáigodaga olgoriikkain. Jos barganáigodaga loahppabeaivi ii leat dieđus, almmut árvvoštallon loahppabeaivvi.

4. Bálká sihke eará buhtadusat ja ovddut

Atte dáid dieđuid dušše, jos leat addimin NT2-almmuhusa. Almmut boađuoažžui máksojuvvon mánotbaji ruhtabálkká. Jos boađuoažžui leat mákson eará mávssut, lađastala dárkilabbot daid čuoggás Eará buhtadusat ja ovddut (Muut korvaukset ja edut).

5. Orrunáigodagat Suomas

Atte dáid dieđuid dušše, jos leat addimin bargoaddi almmuhusa orrunáigodagain Suomas. Almmut ovtta dahje eanet boađuoažžu orrunáigodaga Suomas. Jos boađuoažžu ii leat orron almmuhanvuloš áigodat áigge ollege Suomas, merke ruossa ruvttui čuoggái Almmuhussii eai gula orrunáigodagat Suomas (Ilmoitukseen ei sisälly oleskelujaksoja Suomessa).

6. Doaibmanaddi

Atte dáid dieđuid dušše, jos leat addimin NT1-almmuhusa. Doaibmanaddi lea dat bealli, man nammii boađuoažžu bargá barganriikkas (ovdamearkan agoartaváldi, hukseheaddji dahje áššehas). Almmut doaibmanaddi F-nummira dahje suopmelaš persovdnadovddaldaga ja nama.

Jos doaibmanaddis ii leat suopmelaš áššehasdovddaldat, almmut olles nama, olgoriikka dovddaldaga, dovddaldat tiippa ja riikakoda. Almmut dán lassin maid doaibmanaddi čujuhusdieđuid ollislažžan sihke oktavuohtaolbmo nama ja telefonnummira.

7. Beaivemearri ja vuolláičálus

Vuolláičále skovi ovdal go sáddet dan. Merke maid beaivemeari ja telefonnummirat.

Riikakodat

Dábálamosit geavahuvvon riikakodat
AE Arábaemiráhtat AM Armenia AR Argentina
AT Nuortariika AU Austrália AZ Azerbaidzan
BA Bosnia ja Hercegovina BB Barbados BE Belgia
BG Bulgaria BM Bermuda BR Brasilia
BY Vilges-Ruošša CA Kanada CH Sveica
CN Kiinná CY Kypros CZ Tseahkka
DE Duiska DK Dánmárku EE Estteeana
EG Egypta ES Spania FI Suopma
FR Frankriika GB Stuorra-Británnia GE Georgia
GG Guernsey GR Greika HK Hongkong
HR Kroatia HU Ungár ID Indonesia
IE Irlánda IL Israel IM Mansuolu
IN India IS Islánda IT Itália
JE Jersey JP Jáhpan KG Kirkisa
KR Korean dásseváldi KY Caymansullot KZ Kazakstan
LK Sri Lanka LT Lietuva LU Luxemburg
LV Latvia MA Marokko MD Moldova
ME Montenegro MK Makedonia MT Malta
MX Meksiko MY Malesia NL Vuolleeatnamat
NO Norga NZ Ođđa-Selánda PH Filippiinnat
PK Pakistan PL Polska RO Romania
RS Serbia RU Ruošša SE Ruoŧŧa
SG Singapore SI Slovenia SK Slovakia
TH Thaieana TJ Tažikistan TM Turkmenistan
TR Durka TZ Tansania UA Ukraina
US Amerihká ovttastuvvan UY Uruguay UZ Uzbekistan
VG Brihttalaš Nieiddašsullot VN Vietnam ZA Lulli-Afrihká
ZM Sambia